Cách tính thời gian hoàn vốn khi đầu tư máy: công thức, ví dụ và những lỗi hay gặp

Cách tính thời gian hoàn vốn khi đầu tư máy: công thức, ví dụ và những lỗi hay gặp

Thời gian hoàn vốn là khoảng thời gian cần để số tiền máy mang lại (hoặc tiết kiệm được) bằng đúng số tiền bỏ ra mua máy. Cách tính đơn giản nhất là lấy giá mua máy chia cho số tiền thu thêm hoặc tiết kiệm được mỗi tháng. Máy hoàn vốn càng nhanh, rủi ro đầu tư càng thấp.

Vì sao nên tính trước khi mua máy?

Nhiều chủ xưởng mua máy theo cảm giác: “máy này chắc đỡ được nhiều công”. Cảm giác đó thường đúng hướng nhưng sai mức độ. Có máy hoàn vốn trong vài tháng, có máy mất vài năm, có máy nằm góc xưởng không bao giờ hoàn vốn vì mua về ít việc dùng.

Tính thời gian hoàn vốn giúp trả lời ba câu hỏi:

  • Có nên mua máy này không, hay tiếp tục thuê ngoài, làm tay?
  • Nên mua loại rẻ hay loại tốt hơn?
  • Bao lâu nữa tiền mua máy quay về để quay vòng vốn?

Công thức cơ bản

Thời gian hoàn vốn = Tổng vốn đầu tư ÷ Dòng tiền ròng mỗi kỳ

Trong đó:

  • Tổng vốn đầu tư: giá máy, cộng phí vận chuyển, lắp đặt, phụ kiện ban đầu, đào tạo thợ.
  • Dòng tiền ròng mỗi kỳ: số tiền máy giúp thu thêm hoặc tiết kiệm được mỗi tháng (hoặc mỗi năm), trừ đi chi phí vận hành máy trong cùng kỳ (điện, nhiên liệu, vật tư tiêu hao, bảo trì, nhân công vận hành nếu phát sinh thêm).

Chỗ dễ sai nhất là phần dòng tiền ròng. Rất nhiều người chỉ tính phần tiết kiệm mà quên trừ chi phí chạy máy.

Bốn bước tính thời gian hoàn vốn

Bước 1: Cộng đủ tổng vốn đầu tư

Đừng chỉ lấy giá trên báo giá. Cộng thêm vận chuyển, phụ kiện cần mua kèm (con lăn, đĩa mài, pin dự phòng…), chi phí lắp đặt và thời gian thợ làm quen máy.

Bước 2: Xác định máy mang lại tiền từ đâu

Thường có bốn nguồn:

  • Tiết kiệm nhân công: việc trước đây cần 3 người, nay 1 người làm được.
  • Thay cho thuê ngoài: trước phải thuê gia công, nay tự làm.
  • Tăng sản lượng: nhận thêm được việc, thêm đơn hàng nhờ làm nhanh hơn.
  • Giảm hao hụt: ít vật tư bỏ đi, ít hàng lỗi phải làm lại.

Bước 3: Trừ chi phí vận hành

Điện năng, nhiên liệu, vật tư tiêu hao, bảo trì định kỳ, sửa chữa dự phòng. Nếu phải thuê thêm người chạy máy thì cũng trừ vào đây.

Bước 4: Chia và kiểm tra lại

Lấy tổng vốn chia cho dòng tiền ròng mỗi tháng. Sau đó tự hỏi: số việc mỗi tháng mình giả định có thực tế không, có tháng nào ít việc không?

Ví dụ 1: Máy tạo rãnh ống thủy lực cho nhà thầu PCCC

Các số liệu dưới đây là giả định minh họa.

Một nhà thầu PCCC đang thuê xưởng ngoài lăn rãnh ống, giá 30.000 đồng mỗi đầu ống, trung bình 400 đầu ống mỗi tháng.

Khoản mục Số tiền
Giá máy tạo rãnh + phụ kiện, vận chuyển 30.000.000 đ
Tiền thuê ngoài mỗi tháng (400 × 30.000 đ) 12.000.000 đ
Chi phí tự làm mỗi tháng (điện, hao mòn con lăn, thợ kiêm nhiệm) 2.000.000 đ
Dòng tiền ròng tiết kiệm mỗi tháng 10.000.000 đ

Thời gian hoàn vốn = 30.000.000 ÷ 10.000.000 = 3 tháng.

Ngoài số tiền tiết kiệm, nhà thầu còn chủ động được tiến độ, không phải chờ xưởng ngoài và đỡ công vận chuyển ống qua lại.

Ví dụ 2: Máy trộn vữa cầm tay cho đội xây

Các số liệu dưới đây là giả định minh họa.

Một đội thợ dùng máy trộn vữa cầm tay để trộn ướt thay cho xào xẻng. Máy giúp tiết kiệm khoảng 1 giờ công mỗi ngày. Tiền công thợ phụ 400.000 đồng/ngày 8 tiếng, tức khoảng 50.000 đồng/giờ. Một tháng làm 26 ngày.

Khoản mục Số tiền
Giá máy 3.000.000 đ
Tiết kiệm công mỗi tháng (50.000 đ × 26 ngày) 1.300.000 đ
Tiền điện mỗi tháng (1,28 kW × 2 giờ × 26 ngày × 3.000 đ/kWh) khoảng 200.000 đ
Dòng tiền ròng mỗi tháng khoảng 1.100.000 đ

Thời gian hoàn vốn = 3.000.000 ÷ 1.100.000 ≈ 2,7 tháng.

Con số này chưa tính phần xi măng không bị loang mất theo nước và vữa trộn đều hơn. Hai lợi ích đó khó quy ra tiền chính xác, nhưng có thật, nên thời gian hoàn vốn thực tế có thể còn ngắn hơn.

Khi số tiền lớn: tính hoàn vốn có chiết khấu

Với máy vài chục triệu, hoàn vốn trong vài tháng, công thức cơ bản là đủ. Nhưng với thiết bị giá trị lớn, hoàn vốn kéo dài nhiều năm, cần tính đến giá trị thời gian của tiền: một triệu đồng nhận được sau 3 năm không bằng một triệu đồng hôm nay, vì tiền hôm nay có thể gửi tiết kiệm hoặc đầu tư sinh lời.

Cách làm là quy dòng tiền từng năm về giá trị hiện tại:

Giá trị hiện tại = Dòng tiền năm thứ n ÷ (1 + lãi suất)ⁿ

Ví dụ 3: Thiết bị 120 triệu, tiết kiệm 40 triệu mỗi năm, lãi suất 10%/năm

Số liệu giả định minh họa.

Năm Dòng tiền Quy về hiện tại Cộng dồn
1 40 triệu 36,36 triệu 36,36 triệu
2 40 triệu 33,06 triệu 69,42 triệu
3 40 triệu 30,05 triệu 99,47 triệu
4 40 triệu 27,32 triệu 126,79 triệu
  • Hoàn vốn đơn giản: 120 ÷ 40 = 3 năm.
  • Hoàn vốn có chiết khấu: đến hết năm 3 còn thiếu 20,53 triệu, năm 4 thu về 27,32 triệu, nên cần thêm 20,53 ÷ 27,32 ≈ 0,75 năm. Tổng cộng khoảng 3,75 năm.

Chênh lệch gần 9 tháng. Với khoản đầu tư lớn hoặc vay vốn ngân hàng để mua máy, nên dùng cách tính có chiết khấu, lấy lãi suất vay làm lãi suất chiết khấu.

Thế nào là hoàn vốn “tốt”?

Không có con số chung cho mọi loại máy, nhưng có thể tham khảo theo kinh nghiệm:

Loại máy Thời gian hoàn vốn nên hướng tới
Dụng cụ cầm tay (máy trộn vữa, máy đánh gỉ, máy đo) Vài tháng
Máy gia công tại xưởng, công trình (máy tạo rãnh, con rùa, nam châm cẩu) Dưới 1 năm
Thiết bị giá trị lớn 1–3 năm, nên tính có chiết khấu

Một nguyên tắc nên nhớ: thời gian hoàn vốn phải ngắn hơn nhiều so với tuổi thọ dự kiến của máy. Máy dùng được 5 năm mà mất 4 năm mới hoàn vốn thì gần như không có lãi, chỉ cần một lần hỏng nặng là lỗ.

Năm lỗi khiến tính hoàn vốn sai

1. Giả định máy chạy kín việc quanh năm. Thực tế có tháng ít công trình, có tháng nghỉ Tết, mưa bão. Nên tính theo số việc trung bình thực tế, không phải số việc của tháng đông nhất.

2. Quên chi phí vận hành. Điện, vật tư tiêu hao (đĩa mài, con lăn, bánh xe), bảo trì. Bỏ qua các khoản này làm thời gian hoàn vốn trông ngắn hơn thực tế.

3. Coi khấu hao là tiền mất đi hằng tháng. Khấu hao là cách kế toán phân bổ giá máy vào chi phí qua nhiều năm, không phải tiền thực chi ra. Khi tính hoàn vốn, chỉ dùng dòng tiền thực thu, thực chi. Đã tính giá mua máy ở phần vốn đầu tư thì không trừ khấu hao thêm lần nữa.

4. Bỏ qua giá trị thanh lý. Máy tốt sau vài năm vẫn bán lại được. Với thiết bị giá trị lớn, phần thu hồi khi thanh lý nên được cộng vào dòng tiền năm cuối.

5. Chỉ nhìn tiền, bỏ qua lợi ích khó đo. An toàn lao động tốt hơn, chất lượng đồng đều hơn, chủ động tiến độ, giữ chân được thợ vì việc đỡ nặng nhọc. Những lợi ích này không hiện lên trong công thức nhưng thường là lý do thật sự khiến máy đáng mua.

Lưu ý về kế toán và thuế

Khi doanh nghiệp mua máy, cách ghi nhận trên sổ sách (tài sản cố định hay công cụ dụng cụ, khấu hao trong bao lâu) phụ thuộc vào giá trị máy và quy định kế toán hiện hành. Việc này ảnh hưởng đến chi phí được trừ khi tính thuế thu nhập doanh nghiệp, từ đó ảnh hưởng gián tiếp đến dòng tiền. Với máy giá trị lớn, nên trao đổi với kế toán để xác định cách ghi nhận phù hợp trước khi lập bài toán hoàn vốn chi tiết.

Câu hỏi thường gặp

Thời gian hoàn vốn được tính như thế nào?
Lấy tổng vốn đầu tư (giá máy và chi phí kèm theo) chia cho dòng tiền ròng mỗi tháng hoặc mỗi năm, tức số tiền máy giúp thu thêm hoặc tiết kiệm được sau khi trừ chi phí vận hành.

Dòng tiền ròng gồm những gì?
Dòng tiền ròng là phần tiết kiệm nhân công, thay thuê ngoài, tăng sản lượng hoặc giảm hao hụt, trừ đi điện, nhiên liệu, vật tư tiêu hao, bảo trì và nhân công vận hành phát sinh thêm.

Khi nào cần tính hoàn vốn có chiết khấu?
Khi máy có giá trị lớn, thời gian hoàn vốn kéo dài nhiều năm hoặc mua máy bằng vốn vay. Khi đó nên quy dòng tiền từng năm về giá trị hiện tại theo lãi suất vay.

Có tính khấu hao vào thời gian hoàn vốn không?
Không. Khấu hao là chi phí kế toán, không phải tiền chi ra thực tế. Thời gian hoàn vốn chỉ dùng dòng tiền thực thu, thực chi.

Máy hoàn vốn bao lâu thì nên mua?
Dụng cụ cầm tay nên hoàn vốn trong vài tháng, máy gia công trong khoảng dưới một năm. Quan trọng nhất là thời gian hoàn vốn phải ngắn hơn nhiều so với tuổi thọ dự kiến của máy.


Cần tính thử cho máy bạn định mua? Gửi cho 3POWER giá máy, khối lượng công việc mỗi tháng và chi phí bạn đang trả (thuê ngoài hoặc nhân công), chúng tôi tính giúp thời gian hoàn vốn tham khảo.

📞 Hotline / Zalo: 0966 960 964

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Zalo Call